Pazartesi, 08 Nisan 2013 17:11

Yaşasın hayvan sevgisi!

Yazan Aysın Önen
Öğeyi Oyla
(0 oy)

İster tüylü olsun ister pullu, eve giren hayvanın dostluk, huzur ve koşulsuz sevgisini sunacağı tek kişi çocuğunuz olmayacak.

Aysın ÖNEN

 

hayvan-sevgisi-hayvan-bakimi-makyaj-working-mother-2Yalvaran çocuk sahnesi size de tanıdık gelir… Yolda köpek gören çocuk “Anne, n’ooooolur köpek alalım, lütfen lütfen. Ben beslerim, her gün gezdiririm. Hayatta en çok istediğim şey” diye ağlaşmaya başlar. Ya da “Anne, n’oooolur şu yavru kediyi alalım. Fırçalayacağıma, kumunu her gün temizleyeceğime söz veriyorum” yalvarışı sokakta yankılanır... Ama istediği kadar denesin, sizi kandıramaz! Zira siz, tüm iyi niyetine rağmen bir hayvanın sorumluluğunu tümden üzerine alamayacağını, eninde sonunda hayvanın ‘sizin’ olacağını elbette biliyorsunuz. Muhtemelen de kendinizi iş toplantılarıyla yemek tenceresi arasında sıkışmış hissederek, “Hayatta en son ihtiyacım olan şey yeni bir sorumluluk!” diyorsunuz. Fakat dikkat, evde beslenen hayvanın size (evet, sadece çocuğunuza değil, size de!), başınıza açacağını düşündüğünüz zorluklardan çok daha fazla iyiliğinin dokunacağını gösteren araştırmalara her geçen gün yenisi ekleniyor. Kendinizi de düşünün!

Sakinleştirici etki
Köpek sahibi olmanın size daha hareketli bir günlük yaşam dayatacağı şüphesinde haklısınız. Çünkü köpeğinizin günde ortalama iki defa yürüyüşe çıkarılması gerekecek. Bir türlü spora başlayamamanın vicdan azabından bu şekilde kurtulabilirsiniz.
Öte yandan, gezdirilmesi gerekmeyen hayvanların da genel sağlık üzerinde iyileştirici etkisi olduğunu biliyor musunuz? Kediler, köpekler ve kuşlar üzerine araştırma yapan Purdue Üniversitesi Veterinerlik Fakültesi İnsan-Hayvan İlişkileri Merkezi Müdürü Dr. Alan M. Beck, odada hayvan bulunmasının insanların yüz ifadelerinde ve konuşma tarzlarında rahatlama, kan basınçlarında düşme sağladığını saptamış. Buna bir de fiziksel teması eklediğinizde, ne kadar büyük fizyolojik yarar göreceğinizi varın siz hayal edin. Dr. Beck, “Temas, duygusal bağ kurulmasını sağladığı kadar sakinleştiriyor da” diyor.
Colorado’daki İnsan-Hayvan İlişkileri Enstitüsü’nden Dr. Susan Clayton da, hayvanlara dokunma konusunda insanla temasta olduğu gibi bir kısıtlama olmamasının avantaj olduğunu söylüyor. Eşinizin veya çocuklarınızın ‘sarılmaya müsait’ olmadığı durumlarda kediniz her daim sarılıp yatmaya uygun, hatta hevesli olur. Bu temas da stres hormonu kortizolü çabucak düşürür. Öyle ki, diyelim rahatlamak için köpük banyosuna girmeye karar verdiniz, siz küveti dolduruncaya kadar kedi kortizolü çoktan düşürmüş olur.
Kertenkelegillerin de kedi ve köpekler kadar sakinleştirici etkiye sahip olduklarını söyleyen Dr. Beck, “Hatta yılanların dahi aynı şekilde huzur verdiğini gösteren araştırmalar var” diyor. Gelişmiş ülkelerde pek çok doktor bekleme odasında akvaryum bulunuyor.
Hayvanların sağlığa olumlu katkısı tansiyonu düşürmek ve sakinleştirmekle kalmıyor. Avustralya Melbourne’deki Baker Tıp Enstitüsü araştırmacıları kedisi, köpeği, kuşu, balığı, atı ya da herhangi bir hayvanı olan insanlarda trigliserit ve kolesterol seviyelerinin, bununla bağlantılı olarak da kalp krizi riskinin daha düşük olduğunu tespit etmişler.
Daha sağlıklı bir kalp için hayatta azıcık daha sorumluluk yüklenmek gayet mantıklı bir alışveriş olabilir.

Hangi hayvan size uygun?
Hangi hayvanın hayat tarzınıza daha uygun olacağına karar vermek için, en yaygın evcil hayvanların aşağıda listelediğimiz özelliklerini gözden geçirebilirsiniz.

Köpek
Artıları: Zeki, enerjik, sevgi dolu. Sayesinde bol bol egzersiz yaparsınız. Zorlukları: Her gün yürüyüş ister. Yavru alırsanız birkaç ay tuvalet ve davranış eğitimiyle ilgilenmeniz gerekir. Tatile çıkarken evde yalnız bırakamazsınız. Ortalama ömrü: 15 yıl. Özel uyarı: Safkan veya kırma, hayvanın özel gereksinimleri konusunda bilgi sahibi olun. Mesela, çok büyük bir kapalı araziniz yoksa kangalı aklınızdan geçirmeyin. Satın almayın, barınaktan evlat edinin.

Kedi
Artıları: Sevimli, temas sever ve bağımsız ruhlu. Daha az bakım ister. Kendi kendisini temizler. Yürüyüşe çıkarılması gerekmez. Bir iki gün uzaklaştığınızda, yeterince su, mama ve kum bırakırsanız, bakıcı bulmak zorunda değilsiniz. Zorlukları: Tuvalet kumu, türüne göre koku yapabilir. Tüy bırakır. Tırnaklarını mobilyalarda kaşıyabilir. Ortalama ömrü: 18-20 yıl. Özel uyarı: Alerjisi yaygındır. Sonra sokağa atılmaları engellemek için, kedi evlat edinmeden önce alerji testi yaptırmanız tavsiye edilir. Ya da alerjiniz çıkarsa ve gelişmiş bir ülkede doktora gitme şansınız yoksa, “Kedim yok!” demeyi deneyin. Zira Türkiye’de genel olarak doktorların ilk önerisi “Kedinizi atın!” oluyor. Ancak kediniz olmadığını iddia ederseniz ayrıntılı test ve tedaviye geçiliyor!

Muhabbet kuşu
Artıları: İletişimci, hayat dolu ve akıllı. Konuşmayı ve numaralar yapmayı öğrenebilir. Genellikle bakımı ucuzdur. Zorlukları: Günlük iletişim ihtiyacı vardır, yoksa sıkılır, bu da davranış sorunlarına yol açabilir. Sabahları erkenden cıvıldamaya başlar. Ortalama ömrü: 10-12 yıl. Özel uyarı: Kafesi, içinde rahat rahat hareket edebileceği büyüklükte olmalı.

Hamster
Artıları: Yumuşacık, eğlenceli, küçük; bakımı ucuz ve kolay. Zorlukları: Düzenli olarak alıp sevmezseniz hırçınlaşabilir. Ortalama ömrü: 2-3 yıl. Özel uyarı: Kısa ömrü dolayısıyla aranızda çok güçlü bir bağ oluşmasına fırsat kalmayabilir. Öte yandan, bu sayede çocuklarınıza erkenden ölümle ilgili bilgi verme fırsatınız olur.

20 Ağustos, Dünya Sahipsiz Hayvanlar Günü. Sokağa atılan evcil hayvan nüfusu bütün dünyada büyük sorun, o yüzden hayvanlarınızı doğurtmayın, mutlaka kısırlaştırın.


hayvan-sevgisi-hayvan-bakimi-makyaj-working-mother-3Kadının en iyi dostu
Evcil hayvanın görmezden gelinemeyecek büyüklükte psikolojik faydası vardır. Dr. Clayton, “Hayvanlar bize insanlardan alamayacağımız, farklı bir şey verir: Yargılamaksızın dostluk” diyor. İnatçı patronla veya bunaltıcı iş yetiştirme baskısıyla geçen günün ardından kapıyı açtığınızda kuyruğunu sallayan, burnuyla sizi dürten, en önemlisi de içten pazarlığı olmayan bir canlı karşılayacak sizi.
Ekşi Sözlük’e göre, Hollywood yapımlarında FBI ile birlikte adı en çok anılan ve HIV virüsünü tanımlamakla tanınan ABD’li sağlık merkezi Disease Control and Prevention, hayvanın yalnızlık hissini de azalttığını belirtiyor. Eşi çok sık seyahat eden veya çocukları çeşitli aktiviteler için sürekli ev dışında bulunan kadınlar için büyük avantaj. Eve dönüp bitkilerinizle sohbet edemezsiniz, ama bir hayvanla rahat rahat konuşabilirsiniz. Dr. Beck, “İnsanların yüzde 97’si hayvanlarıyla konuşuyor, geri kalan yüzde üç de konuşmadım diye yalan söylüyor” diyerek esprili bir dille durumu aktarıyor.
Hayvanla dostluk sadece keyifleri yerine getirmiyor, aynı zamanda hafif depresyona da ilaç oluyor. Kendinizi kötü hissettiğinizde, incindiğinizde, hayvan dostunuzun sizi eğlendirmeye çalıştığını gözlemleyebilirsiniz, çünkü bazı hayvanlar içgüdüsel olarak duygularımızı okuyabiliyorlar. Şikago’da bulunan Insight Psikoloji Merkezi’nin kurucularından Dr. Susan McClanahan, grup terapilerine terapi köpeğini de götürüyor. “İçlerinde çok üzgün olan varsa, köpeğim onun yanına gidip başını dizine dayıyor” diyor.
Sezgileri güçlü olan tek hayvan köpek değil. ‘Being with Animals’ kitabının yazarı Dr. Barbara King, sırtını incittiğinde kedisi Pilar’ın gelip onunla yattığını anlatıyor. “Grip olduğumda ve ailemden birini kaybettiğimde de aynı şeyi yaptı. Normal, dengeli halimde olmadığımı anlıyor” diyor. Dr. King aynı zamanda fibromiyaljiden muzdarip arkadaşının kedisinden bahsediyor: Kedi, arkadaşının ağrıyan bölgesine yatıyor hep, üstelik üzerinde buz torbası gibi herhangi bir işaret yokken bölgeyi kendisi hissederek tespit ediyor.

Mahalle bekçiliği
Hayvanların altıncı hissi, sahibin hislerini hissetmenin çok ötesine uzanır. Çevrelerine karşı bizde mevcut olmayan bir hassasiyete sahiptirler. Bizim için bir nevi alarm görevi görürler. Bekçi köpeklerinin dışarıdaki sesleri duyup saldırganları uzaklaştırmak için havladıklarını biliriz, ama diğer pek çok hayvanın da çevrede oluşan değişiklikleri kendi dilinde sahibine anlattığından bihaberiz. Dr. King, “Köpek kulaklarını diktiğinde, kedinin vücudu gerildiğinde, kuş ince ince bağırdığında, tavşan yumruk attığında bizi uyarır. Nedeni evdeki böcek gibi küçük bir değişiklik de olabilir, kapıdaki yabancı gibi ciddi bir durum da” diyor.
İki yıl önce ABD Georgia’da yaşayan ailenin papağanı “Geliyor! Geliyor!” diye defalarca bağırarak kalorifer dairesinden gelen dumanı haber vermişti. O sırada okula gitmeye hazırlanan 13 yaşındaki kız da, papağanın uyarısı sayesinde ailesinin geri kalan insan ve hayvan üyelerini yangında ölmekten kurtarmıştı.
Hayvanlar ayrıca kendi çocuklarımızın yaşadığı küçük değişiklikleri de bize haber verirler. New York’taki Memorial Sloan-Kettering Kanser Merkezi’nin finans bölümünde çalışan Kavitha Bindra, kedileri Bardot’nun, yeni doğan kızları Sasha’nın uyandığını kendisinden önce fark ettiğini anlatıyor: “Bardot Sasha’nın kapısında durunca gidip kızıma bakmam gerektiğini anlıyordum.”

Aile bağları
Hayvanla ilişkiniz değer atfettiğiniz bir şey olacağından, hayvanınız aynı zamanda aile bireyleri arasındaki bağları kuvvetlendirmeye de yardımcı olacaktır. Son araştırmalar, ABD’li hayvan sahiplerinin yarısının kedi ya da köpeklerinin doğum gününü kutladığını gösteriyor. İşte size ailece pasta kesmek için harika bir vesile!
Dr. McClanahan, evindeki hayvanların (iki köpek, bir kobay, bir sultan papağanı ve balıklar) kendisinin üç çocuğuyla daha da yakınlaşmasını sağladığını tecrübe etmiş. “On dört yaşında bir oğlum var. Çoğunlukla kapalı kapılar ardında yaşamayı tercih ediyor. Ama ne zaman seslenip köpeğimizin kobayla oynadığını haber versem aşağı geliyor, bu da bizim için iletişime geçme vesilesi oluyor. Çünkü bu tarafsız bölge, hepimizin sevdiği eğlenceli bir şey.” Ayrıca, üç çocuğu ve köpekleriyle birlikte yürüyüşe çıktıklarını, o arada belki birlikte çıkmasalar asla gerçekleşmeyecek hoş sohbetlerle yürüyüşü bitirdiklerini anlatıyor.
Hayvanlar aynı zamanda ebeveynlere, çocuklarına empati, sorumluluk, doğa, hayat ve ölüm, sosyalleşme, irade ve saygı değer ve kavramlarını öğretmeleri için sayısız fırsat sunuyor. Dr. Clayton, “Evinde hayvan besleyen aileler çocuklarına, bir canlıya nasıl davranılması gerektiğini gösterme imkanına sahipler” diye açıklıyor. Bir hayvanın bakımını yapabiliyor olmak da çocuğun kendine güvenini arttırıyor. Tucson’da okul kütüphanecisi olarak çalışan, iki çocuk sahibi Cheryl Schrader-Gerken, evinde bir köpek, üç kedi, iki kertenkele ve bir sürü balık besliyor. Kertenkelelerinden Lucky’yi bazen bir ‘eğitim aracı’ olarak okula götürdüğünü ve Lucky’yi eline alan en sorunlu çocukların dahi inanılmaz yumuşak davrandıklarını, normalde kesinlikle gözlemlenemeyen merhametli yüzlerini gösterdiklerini anlatıyor.



“Evinde hayvan besleyen aileler çocuklarına, bir canlıya nasıl davranılması gerektiğini gösterme imkanına sahipler.”

 

hayvan-sevgisi-hayvan-bakimi-makyaj-working-mother-4Veteriner hekim ne diyor?

Veteriner Hekim Lale Engeci sorularımızı yanıtladı.

Kedi ve köpek tüyü kist yapar mı?
“İnsan vücudunda özellikle karaciğer, akciğer, beyin gibi organlarda ‘kist hidatik’ denilen kisti yapan ‘echinococcus granulosus’ adında bir parazittir. Köpekler bu paraziti taşıyarak bulaştırıcı rol oynayabilirler. Kedi ve köpek tüyünün kendisi kist yapmaz. Hayvanların tüyü tamamen zararsızdır ve sistemde hastalık oluşturma yetenekleri yoktur, tıpkı insan saçı gibi. Ancak ve ancak bu paraziti almanız durumunda kist riski altında olursunuz. Öte yandan, parazit kapmanın veya kist hidatik hastalığına yakalanmanın tek yolu hayvan tüyü değildir. Hatta tüy, sıralamada oldukça aşağıda yer alır. Hastalığı kapan insanların çoğu paraziti iyi yıkanmamış sebzelerden almışlardır. Hayatında hiç hayvan beslememiş insanlarda kist görülmesi durumu ancak bu yolla açıklanıyor. Düzenli periyotlarla iç parazit hapı vererek hem köpeğinizi hem de kendinizi her türlü parazitten kolaylıkla koruyabilirsiniz.”

Kedi ve köpekten geçen başka hastalıklar var mıdır?
Lyme, toksoplazma, mantar, kuduz, brucella gibi bazı hastalıklar sayabiliriz. Ancak bu hastalıkların neredeyse hepsinden korunmanın yolu (aşı) vardır. Petinizi veterinere götürerek düzenli aşılamalarını yaptırdığınız takdirde, yine hem hayvanınız hem de kendiniz için korunma sağlamış olursunuz. İnsan ve hayvan gibi farklı türler arasında birbirine hastalık geçirme sayısı ve yolu, aynı türdeki canlılardan çok daha azdır. Yani bir insandan hastalık kapma potansiyeli bir köpekten kapma potansiyelinden çok daha yüksektir.

Kedi ve köpek alerji yapar mı?
“Evet, yapabilir. Petin tüylerine karşı birtakım alerjik reaksiyonlar gelişebilmektedir. Her hastalıkta olduğu gibi burada da bağışıklık sisteminin etkisi önemlidir. Doktor tavsiyesiyle alerjiyi hafifletecek ilaç desteği almak mümkün. Güçlü bir bağışıklık sistemi bu alerjileri geride bırakmanızı bile sağlayabilir. Alerjiler sonradan ortaya çıkabildiği gibi, sonradan ortadan kalkabilir de. Bu dönemde kendinizi rahatlatmak için petinizin tüylerini tıraş ettirmek gibi önlemler alabilirsiniz. Öte yandan, evde hayvan var diye alerjiyi doğrudan hayvana bağlamak hatalı olur. Halıda yaşayan akarların ve rutubetin alerjide rolü çok daha büyüktür. Konuyla ilgili araştırmaları takip eden alerji uzmanları, kedi ve köpek alerjisinin çok alt sıralarda yer aldığı görüşünde. Genel olarak alerjik yapınız varsa, hayvan sahiplenmeden önce bir doktora danışarak test yaptırabilirsiniz.

Kedi ve köpek yıkanmalı mı?
Petlerin cilt yapısı şampuan veya diğer kimyasal ürünlerle yıkanmak için uygun değildir. Bu şekilde hijyen sağlanamadığı gibi sık yıkama hayvanlara zarar vermektedir. Derinin pH dengesi bozulduğundan ve yağ salgısı artabildiğinden, koku artışı olacak, tüyler matlaşacaktır. Kedilerse kesinlikle yıkanmaya uygun değildir; dillerinin yapısı tırtıklı olduğundan kendilerini temizlerler. Hayvanların ciltleri insan hayatını tehdit eden hastalıklar taşımaz, ciltlerinde ancak ve ancak adi bakteriler ve belki mantar olabilir, ki bunlar zaten kendi cildimizde, özellikle ellerimizde, hatta dokunduğumuz pek çok ortamda vardır. Hastalıklardan korunmanın yolu, veteriner kontrolünde düzenli aşılamadır.

Hayvan beslenen eve doğan çocukların daha az alerjik olduğu doğru mudur?
Petlerle birlikte büyüyen çocukların sosyal paylaşım, sorumluluk alma gibi birtakım özellikleri geliştiği gibi, bağışıklık sistemleri de daha güçlü olmaktadır. Güçlü bağışıklık sistemi alerjilerle de rahat baş edecektir. Bağışıklık sistemi etkenlerle karşılaşarak güçlenebilen bir mekanizmadır. Aşı bu şekilde çalışır. Veya küçük yaşta suçiçeği geçiren birinin bu hastalığa karşı artık bağışık olması gibi, immun sistem hastalığa karşı güçlenir.

WM bloglar

  • AylinAtasagun
    Aylin Atasağun
  • baharbuketsuren
    Bahar Buket Süren
  • baharkarakaya
    Bahar Karakaya
  • cagilsalman
    Çağıl Salman
  • cerenimnoktakom
    Cerenimnoktakom
  • esreatesakin
    Esra Ateş Akın
  • esraertugrul
    Esra Ertuğrul
  • FigenGeri
    Figen Geri
  • melisademirel
    Melisa Demirel
  • mugekoklu
    Müge Köklü
  • muzeyyenkilic
    Müzeyyen Kuvanlıklı
  • nurayazeri
    Nuray Azeri
  • ozlemyersentemana
    Özlem Yerşen Temana
  • seyrasun
    Seyra Sun
  • sinemparkan
    Sinem Parkan
  • tubacetinalpa
    Tuba Çetin Alpa
  • zeynepaskin
    Zeynep Aşkın
  • Başarılı bir insan mısınız?

    Bu başlığı okuyunca ilk akla gelen kariyeriniz oldu değil mi? Başarı kelimesi günlük yaşantımızda o kadar iş yaşantısına ya da okul hayatına endekslenmiş ki, hemen…

    Devamını oku...

  • Yılın annesi yardım bekliyor

    Yılın annesi yardım bekliyor Aysel Doğan, Dünya Şizofreni Derneği’nin kurucusu.

    Devamını oku...

  • Anneler Günü'nün çağrıştırdıkları...

    Anneler Günü'nün çağrıştırdıkları... Üst üste üç yıl hamilelik yaşayıp, hormonların istilasına uğradıktan sonra, hâlâ değişmemiş olabilir miyim?

    Devamını oku...

  • Şimdi yenilenme zamanı...

    Şimdi yenilenme zamanı... Evet, her ne kadar İstanbul bu kış çok soğuk ve yağışlı geçirmese de uzun ve çalkantılı bir dönemden sonra, sonunda bahar kendini gösterdi.

    Devamını oku...

VE ÇOK DAHA FAZLASI İÇİN

  • utangac cocuk 1
    Çocuğunuz utangaç mı?
  • ofis hamile egzersiz
    Hamilelikte ofis egzersizleri
  • cinsellik
    Anne, seks nedir?
  • renkler-crop
    Her rengin bir anlamı var
  • bebeklerdudakokuyorkapak
    Bebeğe hoş geldin hediyeleri
  • kadin 1
    İlişkide kadın ve erkek ne ister?
  • uyku zeka
    Geç uyuyanların IQ'su yüksek!
  • pismanlik
    Kadınların sekse dair pişmanlıkları...
  • uyku duzeni
    Kilo vermek için uyuyun
  • burclara gore ev tercihleri
    2014 burç yorumları

Abonelik İçin Hemen Başvurun

wmm footerbg 01.2012

E-Bülten Kayıt :